NA EEN WEEK ...

5 dec. 2015, Erna Ramstijn I

Mijn eerste week hier is voorbij gevlogen! Ik krijg de tijd niet om aan het thuisfront te denken. Janny is nu een uurtje weg, dus ik ga er even voor zitten.

Ik start hier altijd met een bezoek aan de provider Dialog, want zonder internet, dát werkt niet. Bij Dialog zitten meestal 10-tallen Sri Lankanen op hun beurt te wachten, terwijl er bij 5 loketjes mensen worden geholpen. Een uurtje ben je er altijd wel zoet. Maar ze helpen fantastisch en nemen alle tijd ... vandaar!

Het grootste deel van de tijd hier wordt in beslag genomen door de 200 schooltassen. Bijna dagelijks brengen we er 6-20 weg, beetje afhankelijk van de school, en de afstand. We hebben te maken met zo'n 40 scholen, die op een afstand van 5 tot 40 km van hier liggen, in de buitengebieden van Anuradhpura, dus midden in de jungle. We maken alleen gebruik van de tuktuk als vervoermiddel, want die kan (bijna) overal komen, en is het goedkoopst. Rijdt max. 55 km p.u., dus we zijn best veel en vaak lang onderweg.

Als we weg gaan schijnt meestal de zon, 30 gr., maar onderweg, in de loop van de middag, gaat het vaak regenen. En voor je het weet staan de paadjes die wij hebben moeten, onder water, in de blub. Het laatste stukje moet dan soms lopend. En natuurlijk presteer ik het altijd wel een keer om in de blubber onderuit te gaan, tot groot plezier van Senpathi, onze vaste SLS-vrijwilliger in SL, en Asanka (tuktukdriver).

Deze keer veroorzaakte ik dit plezier al de eerste dag; we gingen even op een school kijken hoe ver het stond met een project (de aanleg van wasbakken), maar de school was dicht en we moesten over prikkeldraad stappen. Senpathi zei nog: "Doe het niet!" Maar wij doen dat natuurlijk wel!

En ja hoor, bij het teruggaan bleef mijn slipper hangen ... en daar lag ik, in de blubber. De mannen schrokken, dachten het ergste. Maar ik was gewoon lekker doorgerold! Echt helemaal geen centje pijn, alleen maar vies. Daarna gingen we langs 6 families om een tas te brengen! Iedereen mocht even meelachen ... Senpathi vroeg na afloop nog of ik niet naar de fysiotherapeut moest. (En dat meende hij echt!)

Veel tijd kost het ook om alle foto's die ik van de gezinnen/kinderen maak, door te sturen naar de sponsors. En om Facebook bij te houden. En hier is dat anders dan thuis, op mijn vaste computer. Hier moet ik wat dat betreft altijd op gang komen, foto's van de camera moeten geordend naar de tablet, uitgezocht, voorzien van de naam van het kind, verkleind, doorgestuurd. Nog 'ns een appje laden, uitproberen. Maar goed, na een paar dagen is dat ook OK, met hulp van het thuisfront natuurlijk. En dan is het een kwestie van bijhouden, zodat ik bij thuiskomst de weg weet in de 1.500 foto's van alle kinderen.

We hebben het prima naar de zin. Het verwerken van de schooltassen loopt als een trein. Dat moet ook wel, want we willen ook nog wat tijd voor ons zelf. We hebben al een half dagje zwembad te pakken in Hotel Palm Garden, een sjiek hotel buiten Anuradhapura.

En a.s. weekend gaan we een paar dagen naar Kandy, de berg op, met de trein in 6,5 uur langs theeplantages, wordt prachtig, ik had het genoegen al eerder.

EEN WEEK LATER ...

11 dec. 2015  II

Inmiddels ben ik hier al weer over de helft: time flies! De temperatuur is best lekker,  25-30 gr. De ventilator maakt voor mij tóch overuren. Het regent regelmatig pijpenstelen, mijn zonnebril heb ik nog niet op gehad. We volgen de lopende projecten, gaan regelmatig even op bezoek bij Sandun die met geld van SLS geopereerd is (de verwachting is dat hij veel beter zal gaan lopen), en brengen 10-tallen tassen rond. We zijn kind aan huis bij de bank, postkantoor, supermarkt, fruit- en groentewinkeltjes/-stalletjes, internetcafé, maar ook winkeltjes waar we de medewerkers gelukkig maken door 260 handdoeken te kopen, 260 zweetlapjes, 260 stukken zeep. Voor 260 bejaarden die he-le-maal niets hebben! (Geld van Ter Reede, rommelmarkt, breiclub, verloting)

Tussen de bedrijven door gebeurt er van alles.

Na een gebroken beugel moet ik toch even op jacht naar een nieuwe bh. Hoe gaat dat, hier in SL, met een ander maatsysteem,  en zonder gebruik te maken van een centimeter ...
Onze tuktukdriver Asanka heeft zusjes, dus die weet snel het juiste pijpenla-winkeltje te vinden.
Ze verkopen van alles! Er lopen 3 jongens van 25-35jr. Een bh?  Terwijl de andere twee ons goed bekijken, stuift nr.1 gedienstig naar een kastje, waarin achter een glazen deurtje de  doosjes netjes opgestapeld liggen: voor 1,95 euro kan ik een ouderwetse 100% katoenen kanten bh meenemen, zonder rek dus, én maat onbestemd. 36? 38? 42 dan misschien? Nee, zoiets zoek ik niet.

OK,  gedrieën besluiten ze dat ik dan achterin moet zijn, ik versta iets van 'lingerie'.
Uit een klein laatje komt het duurdere segment: deze kosten wel bijna 5 euro! Ik zie een stuk of 8 bh's liggen in verschillende maten en kleuren en vrees het ergste. Ik krijg de ene na de andere te zien. De jongens staan om ons heen en een van hen begint een gesprek met Janny: hij werkt voor moeder en 2 zusjes, zou graag in NL geld willen verdienen (tja, dat willen alle Sri Lankanen!), en zegt lachend dat Janny hem een lieve oma lijkt die hem misschien wel 1000 roepies wil geven! De jongste knul staat er vrolijk lachend bij, alles letterlijk herhalend wat wij zeggen.
Intussen blijk ik de minst onaantrekkelijke bh te kunnen passen. In een werkkast; even op een stoel, lichtje aansluiten, toe maar! Verwachtingsvol kijken ze me alle drie aan. Past-ie?
Ik zie toch maar af van de aankoop, we maken nog een praatje met de jongens waarna ze ons uitzwaaien.

Gisteravond kwamen we terug van ons tripje naar de bergen. Het laatste stuk, van Kandy naar Anuradhapura, deden we in een gammel busje met 24 (zichtbare) zitplaatsen. Maar als er nog 10 moslima's mee willen, blijken er gemakkelijk 35 in te gaan, zittend (op tussenin uitgeklapte zittingen), staand, hangend ... Voor een rit van 4 uur op weg naar A'pura, 135 km. We realiseren ons dat er nu niets moet gebeuren, want dan zijn we de klos!!

Gelukkig hebben wij een enkele zitplaats, dus alleen 'rugzak op schoot'. Ook dat went,  voor 4u. Af en toe zakt er een hoofddoekhoofd tegen mijn schouder. Zal ik mijn vest eronder leggen? Toch maar niet, is misschien opdringerig. We zitten helemaal ingepakt tussen warme lijven. Als er na 2u e.v.  iemand uit moet, wordt er 'georganiseerd' geklommen, doorgeschoven, opgestaan, gewisseld. Er komt er ook wel eens eentje bij, dan gebeurt hetzelfde. Een oude man (met superslechte adem) wijst  me in de schemering een paar keer op nog nauwelijks zichtbare bezienswaardigheden.

Bijna halverwege wordt de motor heet. We hebben een half uur vertraging, er moet water bij! Je moet hier geen haast hebben ...

Tot zover voor vandaag, we gaan nu met de laatste schooltassen op pad, nog 48 te gaan.

NA DE DERDE WEEK ...

17 dec. 2015  III

Hier in Anuradhapura heb je alleen enig idee van Kerst in de supermarkt, waar de kassières een kerstmuts dragen (het is kennelijk nog niet warm genoeg!). In restaurants en hotels staat over het algemeen een druk knipperende kleurige kerstboom en 'that's it'.

Op Facebook is dagelijks te volgen wat we allemaal doen, en zonder overdrijven, dat is écht veel, hoor! Ondanks de temperatuur of als er iets tegen zit: Janny en Senpathi gaan dóór! Onze vaste tuktukdriver(s) weten dat en zijn daarop ingesteld. Iedere avond wordt snel de planning van de volgende dag gemaakt, maar die kan ook zomaar veranderen. Is dat nou flexibiliteit? Wij noemen het Sri Lankan way!

Deze morgen om 07:15u staat Mahinda op het balkon. Ik lig nog te pitten. Omdat Janny omstreeks die tijd altijd het appartement en balkon aanveegt, treft hij het! Mahinda is een teacher waar we al ruim 10 jaar contact mee hebben, hij is zelfs FBvriend van mij! Hij weet dat ik weer in SL ben en wil even langs komen. We spreken af maar vervolgens komt hij niet, laat ook niets horen ... Nu, 9 dgn later, staat-ie op het balkon. Waarom? Omdat zijn schoonvader overleden is, doet hij 'almsgiving'. Het Boeddhisme staat in het teken van 'geven'. Bij een aanleiding als geboorte, overlijden, verjaardag, huwelijk, welke herdenkingsdag ook, geeft men aan een grote groep iets, meestal een maaltijd; maar het kan ook een geschenk zijn. Men gaat met ketels vol eten naar bijv. een weeshuis, een bejaardenhuis, zwervers, bedelaars, maar het kan ook naar vrienden en kennissen. Vanmorgen valt ons deze eer te beurt: terwijl ik nog lig te slapen wordt ons ontbijt (bijna op bed!) geserveerd! Met een truck, waarop een paar grote emmers staan, gaat Mahinda zijn vrienden en kennissen langs om te delen! Hij brengt stringhoppers met sambol (kokosmengsel) en gravy (saus met curryblaadjes), en milkrice, mmmmm! Een echt SL ontbijt! Hij nodigt ons ook uit voor de lunch (rice & curry), maar onze agenda zit al 'Westers vol' voor vandaag. Dat gaat niet lukken. Volgende keer beter ... Na een half uurtje is hij vertrokken. Hopelijk is hij niet bij iedereen zoveel tijd kwijt, anders wordt dit SL-ontbijt een (halve) lunch!

We krijgen in deze tijd van het jaar vaak een uitnodiging voor een 'concert', de jaarafsluiting van een school. Zo'n bezoek proberen we zoveel mogelijk te voorkomen. Ze duren wel 5 uren, staan bol van de Singalese toespraken waar je alleen af en toe je naam in hoort vallen, en bestaan vooral uit optredens van kinderen die ieder jaar hetzelfde zijn ... voorspelbaar en oersaai. Bijkomende irritatie is dat we een uitnodiging krijgen, aanvangstijd 09u, terwijl ze ALTIJD minstens een uur later beginnen. Wel worden wij bij aankomst om 09u verwelkomd door de allerkleinsten. Ze bieden ons een stapeltje bladeren aan, of een klein boeketje (kunst)bloemen, dat je na hun buiging weer terug geeft. Vervolgens krijgen we een ereplaats, naast de monniken die na 3 kwartier komen (die zijn nl. slim!), en krijgen ook als eer om bij het begin de olielamp mee aan te steken. Intussen stroomt de zaal vol met ouders en kinderen, het is hier op de Medagamaschool de eerste keer dat ze het 'binnen' (= overdekt) doen. Ieder jaar tot nu toe is de boel verregend, maar dit jaar blijft het natuurlijk droog! Het gordijn op het podium vraagt aandacht van 2 volwassenen: de tijd ontbrak kennelijk om de haken vast te zetten en een kapotte naad te naaien. Met man en macht proberen ze alles tussen de dansjes door af te sluiten. Af en toe loopt er een hond binnen. Of een paar honden beginnen een gevecht naast de ingang, ook weer eens wat anders!

Zodra de monniken verdwijnen vinden wij dat we ook met goed fatsoen kunnen opstappen, we zijn dan ruim 2,5 uur verder! Maar dan laten ze weten dat er 'plain tea' voor ons klaar staat, met milkrice, ‘koekies’ en bananen. Het geëigende recept voor een 'afterparty'. We laten het ons nog even smaken, daarna gaat het op huis aan. Er moeten nog een paar schooltassen worden weggebracht ... genoeg ‘ontspannen'.

Nu zit ik nog op ons balkon bij 30 graden, vleermuizen om ons heen, verder stilte. Morgen gaan we 2 dagen naar het noorden, naar Jaffna, het voormalig bolwerk van de TamilTijgers. Interessant. Daarna is het afbouwen geblazen! Maandagnacht vlieg ik terug.